← Eerste hapjes: het overzicht
Deze voeding is gevaarlijk voor baby's
Er zitten twee gevaren achter: voeding die ziek kan maken en vormen waarin een baby zich verslikt. De hele lijst komt uit de gecontroleerde catalogus van de HeyFini-app.
Goed geschikt Met beperking Niet geschikt
Rode lijst: niet in het eerste jaar
| Voedingsmiddel | Waarom |
|---|---|
| Ahornsiroop | Het is en blijft suiker, en de WHO en DGE zeggen niets onder de twee. Rijp fruit maakt havermout net zo zoet. |
| Chocolade / cacao | Suiker plus sporen cafeïne, het eerste jaar niet nodig. Hoe later de start, hoe langer het bijzonder blijft. |
| Chocoladepasta | Vooral suiker en vet. Pure notenpasta geeft de noten zonder de suikerval. |
| Hagelslag | De Nederlandse broodklassieker is pure suiker. Niet nodig in het eerste jaar, en liefst nog langer niet. |
| Hele noten | Hele noten zijn DÉ klassieke verstikkingsoorzaak, taboe tot ongeveer 4 jaar, zeggen BfR en AAP. Als pasta of fijngemalen zijn ze juist prima. |
| Honing | Honing kan botulismesporen bevatten en is het hele eerste jaar taboe, zegt het BfR, ook in sporen en ook gekookt. Verrassend veel mensen weten dat niet. |
| IJs | Suiker, en bij softijs komt er een kiemrisico bij. Gepureerd bevroren fruit is de babyversie bij het tandjes krijgen. |
| Jam | Vooral suiker, en de WHO en DGE raden het af onder de twee jaar. Neem geprakt fruit op brood. |
| Kiemgroenten | Rauw taboe voor baby's, het BfR waarschuwt voor bacteriën tot en met EHEC. Goed doorverhit in de pan zijn ze prima. |
| Koekjes / ‘babykoekjes’ | Ook babykoekjes zijn vaak een suikerval, dus lees de ingrediëntenlijst. Beschuit zonder suiker of reepjes brood zijn eerlijker. |
| Koffie / cola / energiedrankjes | Cafeïne hoort niet thuis bij baby's en peuters. Dat geldt ook voor cola, ijsthee en energydrinks. |
| Popcorn | Verstikkingsgevaar, waarschuwt de AAP. De harde, lichte stukjes schieten makkelijk in de luchtwegen. Ongeschikt voor baby's en peuters. |
| Rauwmelkse kaas | Rauwe melk en rauwmelkse kaas zijn taboe voor baby's. Ze kunnen listeria bevatten, zegt Gesund ins Leben. |
| Rijstdrank | Rijstdrank is ongeschikt voor zuigelingen en peuters, het BfR waarschuwt voor arseen. Geen vervanging voor moedermelk of startvoeding. |
| Suiker & snoep | Geen toegevoegde suiker onder de 2 jaar, zeggen WHO en DGE, ook geen gezoete knijpzakjes of koekjes. Harde snoepjes zijn bovendien verstikkingsgevaar. |
| Vla | Kant-en-klare vla en pudding zijn gezoet. Ongezoete yoghurt met fruitmoes is de babyversie. |
| Zout / erg zout eten | Babypap blijft ongezouten, zegt Gesund ins Leben, de nieren zijn er nog niet klaar voor. Laat ook zoute snacks en bouillonblokjes weg. |
| Zoutjes | Puur zout, zoals de naam al zegt. Ongeschikt in het eerste jaar, de nieren zijn er nog niet klaar voor. |
Oranje lijst: de bereiding beslist
| Voedingsmiddel | Waarom |
|---|---|
| Aalbessen | Klein en rond, dus in het begin prakken. Ze zijn vrij zuur en passen goed in muesli of compote. |
| Amandelpasta | Alleen als pasta, dun gesmeerd. Nooit hele amandelen, verstikkingsgevaar tot ongeveer 4 jaar, zegt het BfR. |
| Andere eetbare paddenstoelen | Alleen gekweekte paddenstoelen en alleen goed gegaard. Zelf geplukte paddenstoelen zijn taboe voor baby's. |
| Appel | Rauwe, harde stukjes appel kunnen afbreken. Gestoomd, fijn geraspt of een groot stuk om op te knagen is veiliger dan blokjes. |
| Beschuit | Wordt snel zacht in de mond en is daarom populair. Veel soorten bevatten wel suiker, kies een suikervrije. |
| Bladsla | Rauwe, gladde bladeren plakken aan het gehemelte. Pas geven als het kauwen goed gaat, in smalle reepjes gesneden. |
| Blauwe bessen | Klein en rond. In het begin platdrukken of halveren. |
| Bleekselderij | Haal de lange draden eraf en gaar hem zacht. Rauw zijn de stengels hard en vezelig. |
| Bonen (kidney, witte) | Alleen goed doorgekookt, rauwe bonen bevatten fasine. Prak ze in het begin. |
| Champignons | Paddenstoelen alleen goed doorgegaard geven, nooit rauw. |
| Chiazaad | Ze zwellen sterk op. Laat ze altijd eerst wellen, geef hoogstens een theelepel en veel vocht erbij. |
| Cranberry's | Vers zijn ze erg zuur, stevig en rond, dus halveer ze. Gedroogde zijn meestal gezoet als snoep. |
| Dadels | Altijd ontpitten en klein snijden. En zuinig blijven, dadels zijn bijna puur suiker. |
| Druiven | Hele druiven horen volgens de AAP bij de meest voorkomende verstikkingsoorzaken. Altijd in de lengte in vieren, dwars halveren is niet genoeg. |
| Edamame | Rond en glad als erwten, dus uit de peul, zachtgekookt en eerst geprakt. Soja is een hoofdallergeen. |
| Eend | Alleen helemaal gaar. Het vette vel haal je voor de baby weg. |
| Ei | Alleen helemaal doorverhit, dus hardgekookt of doorgebakken. Geen zacht of rauw ei in het eerste jaar. |
| Erwten | Klein en rond. Kook ze zacht en prak ze in het begin licht. |
| Feta / schapenkaas | Heel zout. Spoel hem eerst in water en geef maar een paar kruimels. Koop gepasteuriseerde feta. |
| Forel | Alleen goed gaar, en ontgraat hem heel zorgvuldig. Forellen hebben veel fijne graten. |
| Garnalen | Alleen helemaal gaar en klein gesneden, garnalen zijn rubberachtig. Schaaldieren zijn een hoofdallergeen. |
| Gedroogd fruit (gezwaveld) | Gezwavelde bevat sulfieten, een hoofdallergeen dat kan irriteren. Neem ongezwavelde, klein gesneden en spaarzaam, het zit vol suiker. |
| Geitenkaas (gepasteuriseerd) | Alleen van gepasteuriseerde melk. Soorten van rauwe melk zijn taboe voor baby's. |
| Geitenmelk | Net als koemelk. Als drankje pas tegen het einde van het eerste jaar, en alleen gepasteuriseerd. Bij een koemelkallergie GEEN uitweg, vanwege kruisreacties. |
| Gevogelte | Altijd volledig doorgegaard. Rauw gevogelte kan salmonella bevatten. |
| Granaatappel | Klein, rond en stevig. Eerst alleen het uitgeperste sap in de muesli, hele pitjes pas als kauwen goed gaat. |
| Haring | Alleen goed gaar. Maatjes en bismarckharing zijn rauw gerijpt en taboe voor baby's, ingelegde haring is bovendien heel zout. |
| Inktvis | Rubberachtig en taai, daardoor lastig te kauwen. Alleen heel zacht gestoofd en fijn gesneden. Weekdieren zijn een hoofdallergeen. |
| Kaas (plakken) | Alleen kaas van gepasteuriseerde melk. Rauwmelkse kaas is taboe voor baby's, zegt Gesund ins Leben. Reepjes, geen blokjes. |
| Kaneel | Spaarzaam en het liefst Ceylon. Goedkopere cassiakaneel bevat cumarine, die peuters volgens het BfR alleen in kleine hoeveelheden verdragen. |
| Kersen | Ontpitten en in de lengte in vieren. Kersen zijn rond als druiven. |
| Kikkererwten | Geef ze zachtgekookt en geprakt. Hele kikkererwten zijn rond en stevig. |
| Knäckebröd | Kan in harde splinters breken. Pas als kauwen goed gaat, en dan dun besmeerd. |
| Knijpfruit | Niet om aan te blijven zuigen. Fruitsuiker spoelt langs de tandjes, en kauwen oefent zo niemand. Knijp het liever op een lepel. |
| Koemelk | Drinken pas tegen het einde van het eerste jaar, hoogstens ongeveer 200 ml per dag uit een beker, zegt Gesund ins Leben. In pap eerder prima. |
| Koolrabi | Rauw is hij hard en breekbaar. In het eerste jaar alleen zacht gegaard. |
| Kruisbessen | Rond en met een stevig vel. Halveer ze of prak ze fijn. |
| Kweepeer | Rauw is hij keihard. Geef hem alleen zacht gekookt als compote of moes. |
| Lijnzaad (gebroken) | Alleen gemalen, hoogstens een halve tot een theelepel, en met genoeg vocht. Hele zaadjes komen er onverteerd uit. |
| Lychee | Rond, glad en glibberig als een druif, met een grote pit. Ontpit hem en snijd hem in de lengte in kwarten. |
| Maïs | Losse korrels zijn klein en glad. In het begin prakken of als polenta geven. |
| Mirabel | Klein, rond en met pit. Ontpit ze en snijd ze in vieren. |
| Mosselen | Alleen helemaal gaar en klein gesneden, mosselen zijn taai. Weekdieren zijn een hoofdallergeen. Gooi gesloten mosselen weg. |
| Mozzarella | Minibolletjes zijn rond en glad als druiven, dus in de lengte vierendelen. Alleen van gepasteuriseerde melk. |
| Olijven | Altijd ontpitten en in de lengte vierendelen, ze zijn rond. Goed weken, olijven zijn erg zout. |
| Omelet / roerei | Laat hem goed stevig worden. Glibberig roerei is nog half rauw en taboe in het eerste jaar. |
| Parmezaan | Heel zout, alleen als vleugje over het eten. Klassieke Parmezaan is rauwmelkse kaas, neem voor de zekerheid gepasteuriseerde harde kaas. |
| Pesto | Gekochte is erg zout en bevat parmezaan van rauwe melk. Zelfgemaakt zonder zout en met gemalen noten is de babyversie. |
| Physalis | Klein en rond. Snijd hem altijd in kwarten. |
| Pindakaas | Alleen dun gesmeerd of door de pap geroerd, dikke klodders plakken aan het gehemelte, waarschuwt de AAP. Bij eczeem eerst met de arts overleggen, adviseert de S3-richtlijn. |
| Pretzel / krakeling | Wrijf het grove zout eraf, loogbrood is zout. Zachte armpjes van de krakeling zijn de babyvriendelijkste vorm. |
| Rabarber | Alleen gekookt en vanwege het oxaalzuur maar af en toe. Rauw is rabarber niet geschikt voor baby's. |
| Radijsjes | Hard, rond en scherp. In het eerste jaar alleen fijn geraspt of helemaal niet. |
| Rijst | Rijst kan volgens het BfR sporen van arseen bevatten. Wissel af met andere granen, niet dagelijks rijstepap. |
| Rijstepap (ongezoet) | Kook het zonder suiker, fruitmoes in plaats van kaneelsuiker. Zoals alle rijst afwisselen, niet dagelijks, het BfR waarschuwt voor arseen. |
| Rijstwafels | Handig, maar het BfR raadt terughoudendheid aan vanwege mogelijk arseengehalte. Alleen af en toe, niet als dagelijkse snack. |
| Rundvlees | Altijd volledig doorgegaard. Rauw of rosé vlees is taboe voor baby's, zegt Gesund ins Leben. |
| Sap | Geen sap voor baby's, veel suiker en slecht voor tandjes. Als het moet, sterk verdund bij het eten. |
| Seitan | Puur tarwe-eiwit, dus gluten, en gekocht vaak sterk gekruid en zout. Bied het ongekruid en zacht gesneden aan. |
| Smoothie | Zelf gemixt van fruit en groente van de lepel is prima. Als drankje voor de hele dag te veel fruitsuiker, en gekochte zijn vaak gezoet. |
| Spaanse tortilla | Alleen helemaal gestold. De sappige kern is rauw ei en mag voor een baby niet meer vloeibaar zijn. |
| Sperziebonen | Alleen goed doorgegaard. Rauwe sperziebonen bevatten fasine, dat wordt niet verdragen. |
| Tomaat | Cherrytomaatjes zijn rond als druiven. Snijd ze altijd in de lengte in vieren. |
| Tonijn | Grote roofvissen zoals tonijn stapelen kwik op, voor baby's dus alleen zelden. Neem liever zalm, koolvis of forel. |
| Varkensvlees | Alleen volledig doorgegaard. Geen rauw gehakt en geen Mett, zegt Gesund ins Leben. |
| Vlierbessen | ALLEEN goed doorgekookt, als sap of compote. Rauwe vlierbessen worden niet verdragen en veroorzaken misselijkheid. |
| Watermeloen | Verwijder de pitten. Ook de kleine witte snijd je er in het begin uit. |
| Witte bonen in tomatensaus | Uit blik meestal gezoet en gezouten. Kies een suikerarme soort of spoel ze af, en prak ze in het begin. |
| Witvis (bijv. kabeljauw) | Alleen goed gegaard, en haal eerst alle graatjes eruit. |
| Worst | Ronde worstjes altijd in de lengte halveren of vierendelen, adviseert de AAP. Worst is zout, geef het zelden. |
| Wortel | Rauw is wortel hard en breekbaar. In het eerste jaar zacht koken of fijn raspen. |
| Zalm | Alleen goed gegaard. Rauwe vis is taboe voor baby's, gerookte zalm ook. Haal alle graatjes eruit. |
| Zure kersen | Net als kersen. Ontpit ze en snijd ze in de lengte in kwarten. |
Bronnen: AAP, het Duitse BfR en Netzwerk Gesund ins Leben.
Deze pagina geeft algemene informatie en vervangt geen medisch of diëtistisch advies. Elk kind ontwikkelt zich anders. Twijfel je? Overleg met de huisarts, het consultatiebureau of een diëtist.
De leeftijden zijn richtlijnen. Niet de kalender telt, maar wat je kind al kan met mond en handen.
De vijf veiligheidsregels
- Rond voedsel snijd je in de lengte in vieren. Druiven, kersen en cherrytomaatjes gaan nooit heel op het bord.
- Hard voedsel gaar je zacht of rasp je fijn. Anders breken rauwe wortel en rauwe appel in harde stukjes.
- Noten geef je nooit heel, alleen als pasta of fijngemalen.
- Er wordt rechtop zittend gegeten, nooit liggend en nooit onderweg.
- Blijf erbij tijdens het eten. Verslikken gebeurt geluidloos.
⚠️ Verslikt je kind zich of krijgt het geen lucht meer? Bel dan meteen 112.
Bronnen: AAP, het Duitse BfR en Netzwerk Gesund ins Leben. Alle gevaarlijke voedingsmiddelen op een rij
Alle 234 voedingsmiddelen in de app
HeyFini laat de bereiding zien die bij de leeftijd van jullie kind past, plus het voedingspaspoort en de allergenen-begeleider voor alle 14 hoofdallergenen.
Veelgestelde vragen
Wat mag een baby in het eerste jaar absoluut niet eten?
Honing vanwege de botulismesporen, rauwe dierlijke producten, rauwmelkse kaas, zout en suiker. Plus alles wat heel en rond is: hele noten, hele druiven, popcorn. De volledige rode lijst staat in de tabel hierboven.
Waarom is honing gevaarlijk voor baby's?
Honing kan botulismesporen bevatten en is het hele eerste jaar taboe, aldus het BfR, ook in sporen en ook gekookt.
Waarom zijn hele druiven een probleem?
Hele druiven horen volgens de AAP bij de meest voorkomende oorzaken van verslikking. Altijd in de lengte in vieren snijden, dwars halveren is niet genoeg.
Wat doe ik als mijn baby zich verslikt?
Blijf bij je kind en bel meteen 112 als het geen lucht meer krijgt, blauwe lippen heeft of slap wordt. Verslikken gebeurt geluidloos, daarom zit je bij elke maaltijd erbij.
Verder lezen
Algemene informatie, geen medisch advies. Met vragen over jullie kind kun je terecht bij het consultatiebureau, de huisarts of de verloskundige. In noodgevallen 112.